Milli Eğitim Bakanlığı ile yapılan protokol gereği, Meslek Liselerinde süs bitkileri ve peyzaj alanında eğitim veren öğretmenlerin eğitimi 23-27 Mayıs 2022 tarihlerinde Yalova’da yapıldı. Belirlenen program çerçevesinde teorik eğitimlerin yanı sıra saha ziyaretleri de yapıldı.

Sektöre ara eleman yetiştiren Meslek Liselerinde, sektörün ihtiyaçlarına yönelik eğitim verilmesi yönünde bir adım olan bu eğitimler, sektöre kalifiye eleman yetişmesi için oldukça önemlidir.

Eğitimin ilk gününde, SÜSBİR Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Ahmet DÜNDAR, SÜSBİR’ i ve süs bitkileri sektörünü anlatan bir sunum, TÜRKTOB Genel Sekreter Yardımcısı İ.Hakkı BÖCÜK ise Tohumculuk sektörü sunumunu yaptı.

Ardından Başkan Yardımcısı DÜNDAR, Mevsimlik Çiçek üretimi konusunu anlattı.

Üyelerimizden Çobanoğlu Çiçekçilik sahibi Mustafa ÇOBAN öğretmenlere Çalıların, Anadolu Fidancılık sahibi Fırat DERSİMLİ Yapraklı Ağaçların, Yusuf Haluk GÜLPINAR ise İbreli Ağaçların üretimi ve yetiştirilmesi hakkında Meslek Lisesi öğretmenlerini bilgilendirdi.

Hizmet içi eğitimin 2. Gününde, Bitki yetiştirme ortamları, bitki besleme, besin eksiklikleri ve çözümleri konularını Çağlayan Tarım’ dan Ünal ÇOLAKEL anlattı.

Öğleden sonra saha ziyareti yapan öğretmenler, Tropikal Süs Bitkileri, Güner Çiçekçilik, Sky Garden ve Dündar Mevsimlik Çiçek’in işletmelerini ziyaret etti. Saha çalışmasında üretim teknikleri, bakım ve satış pazarlamaya dair birçok bilgi paylaşıldı.

Saha çalışmasının sonunda öretmenler Altınova’da bulunan tıbbi aromatik bitkiler bahçesini de ziyaret etti.

4. günde Zararlılarla Mücadele, İlaçlama Teknikleri ve Güvenli İlaçlama konuları Ünal ÇOLAKEL tarafından anlatıldı.

Hizmet içi eğitimin son gününde Çim bitkileri ve yer örtücüler konusu ile süs bitkilerinin peyzajda kullanımı konuları anlatıldı. Dr. Öğretim Üyesi Ali SALMAN çim bitkileri, kullanım alanları ve bakımları hakkında bir sunum yaptı.

Bir haftalık teorik anlatımlar ve saha çalışmaları sonucunda hizmet içi eğitim tamamlandı. Katılımcılara yapılan sınavın ardından sertifika verildi.

Pandemi sonrası başladığımız istişare toplantılarımız devam ediyor. 26 Mayıs’da Yalova’da yapılan toplantıya Yalova İl Tarım ve Orman Müdürü, Atatürk Araştırma Enstitüsü Müdürü, Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı, SÜSBİR Yönetim kurulu üyeleri ve SÜSBİR üyeleri katıldı.

Sektörel konuların görüşüldüğü toplantıda aşağıdaki konular öne çıktı.

2020 yılı itibariyle ihracatı ithalatından büyük bir sektör haline geldiğimiz, üretimimiz her ne kadar dövize dayalı da olsa kullandığımız arazilerimiz, işçilik ve üzerine koyduğumuz maliyetler TL. bazlı olması sebebiyle ihracat pazarında oldukça avantajlı bir ülke haline geldiğimiz gündeme geldi. Son 10 yılda üretim kalitemizin geldiği yer alkışı hak eden bir noktada. Avrupa standartlarında üretimler yapabilir hale geldik.

KDV konusu gündeme geldi. KDV miz %18 olarak devam etmekte. Bununla ilgili görüşmelerimiz mücadelemiz KDV oranımızın %8’ e düşürülmesi yönünde devam etmektedir. Önceki yıllarda Hazine ve Maliye Bakanlığı ile yaptığımız görüşmelerde önümüze hep getirilen engel ithalatımızın ihracatımızdan fazla olmasıydı. Artık ihracatımız ithalatımızın 2.5 katı ve bu sebeple de KDV oranının da %8’ e indirilmesi sektörün en büyük hakkıdır. Bakanlıklar tarafında görüşmelerin devam ettiği konu ile ilgili önümüzde ki günlerde bir açıklama yapılması da beklenilmektedir.

Sektörün finansa ulaşımı da diğer sektörlere göre oldukça zor ve daha pahalı. Sektör olarak kısa vadeli(1 Yıllık) krediler üretimlerimiz için yetersiz. Üretimlerimiz de döngüsü 2-3 yıl olan bitkiler hatta ağaç üretimlerimiz de 7-8 yıl döngüler göz önüne alındığında sektörün 10 yıllık dönemde verilen kredilere ihtiyacı var. Fakat Ziraat Bankası ile yaptığımız görüşmeler de banka tarafında bankanın durumu bu kadar uzun krediler vermeye müsait değil hep bunun cevabını alıyoruz.

Kamunun kullanmadığı Orman Dışı Arazilerin sektöre kazandırılması konusunda da görüşmelerimiz devam ediyor. Mevcut üretim yaptığımız alanlarımızda uzun vadeli kiralamalar yapamadığımız için Yalova Garden, Bitkisel OSB ler gibi alanlara ihtiyacımız var. Türkiye genelinde bu gibi arazilerin mutlaka sektöre kazandırılması gerekli. Ve bu alanların sektöre tahsisinin yapılması için çalışmalar yapıyoruz.

Sektör içerisinde işçi sorunumuz devam etmekte. Özellikle vasıfsız iş yükünü yabancı işçilerle çözebiliriz. Avrupa’ da sektörümüzle ilgili baktığımızda Hollanda örneğinde ağırlıklı Faslılar, Amerika örneğinde de Meksikalıların ağırlıklı çalıştığını görebiliyoruz. Biz de bir mevzuata bağlanarak yabancıları işletmelerimizde kolaylıkla çalıştırabilmeliyiz.

Yaşlı Narenciye ve Zeytin Ağaçlarının ihracatının yapılamaması konusunda da özellikle Tohumculuk Daire Başkanıyla görüşmelerimiz devam etmektedir. Yapılan görüşmelerde getirdiğimiz öneri; Sökülmesi zaruri alanlarda ki yaşlı Narenciye ve Zeytin Ağaçları Tarım İl Müdürlükleri tarafından tespit edilerek işaretlensin ve bu ağaçlar peyzaj amaçlı kullanım için sökülebilsin ve sektöre kazandırılsın oldu. Ve ihracatı da bu yönde gerçekleştirilsin önerimiz kabul görmüştür. Daire Başkanı Sezgin Karadeniz bu yönde çalışacaklarını da belirtmiştir.

Yalova Altınova İlçesinde kurulacak OSB hakkında da çalışmaların nasıl ilerlediği, ne aşamada olunduğu, neler yapılması gerekliliği ile ilgili karşılık görüş alışverişin de bulunulmuştur.

Antalya İstişare Toplantısı 11 Mayıs Çarşamba günü yapıldı. SÜSBİR Yönetim kurulu moderatörlüğünde gerçekleşen toplantıya, Antalya Zirai Karantina Müdürü, Batı Akdeniz Araştırma Enstitüsü Müdürü, Antalya İl Tarım ve Orman Müdür Yardımcısı ve Bitkisel Üretim Şube Müdürü, Antalya Büyükşehir Belediyesi Park ve Bahçeler Daire Başkanlığı Şube Müdürü, Aysel Akın – Klaus Wagner Mesleki Teknik Anadolu Lisesi öğretmenleri ve SÜSBİR Antalya üyeleri katıldı.

SÜSBİR Yönetim Kurulu Başkanı Savaş AKCAN konuşmasına, Pandemi sonrası dönemde üyelerle yüz yüze görüşmelerin artarak devam edeceğini vurgulayarak başladı.

Dünya pazarı hakkında tespitlerde bulunan AKCAN konuşmasında, Avrupa Birliği’nde üretim sahalarından çekilmeler olduğunu, pandemide ülkelere geçici işçi girişinin yasaklanmasından dolayı üretimin yavaşladığını belirtti. Enerji fiyatlarındaki artışla beraber özellikle Hollanda’da mevsimlik ve kesme çiçek üretiminde çekilmeler yaşandığını ve ciddi üretim kayıpları oluştuğundan bahsetti. Buna bağlı olarak İtalya ve Almanya gibi ülkelere çalı ve küçük küturlu ağaç satışlarımızın da arttığını dile getirdi.

Akcan, sektörümüzde 1 Milyar Dolar üretim değerine karşılık 128 Milyon Dolarlık ihracat olduğunu, ihracatın az olmasının sebebinin ise yetersiz sermaye ve parçalı – yetersiz arazi sorunu olduğunu kaydetti. Sübvansiyonlu kredilere erişimdeki zorlukların da üretimi ve ihracatı doğrudan etkilediğinin de altını çizdi.
Üyelerimiz özellikle son günlerde SÜSBİR’in gündeminde olan önemli bir konu olan meyve ağacı ihracatı hakkında sıkıntılarını dile getirdi. Birleşmiş Milletlere kayıtlı 208 ülke içerisinde meyve ağaçlarının ihracatının yasak olduğu tek ülke olduğumuzu, peyzajda görsel etkisi amacıyla sıkça kullanılan dut, nar, keçiboynuzu gibi ağaçların bu yasaktan dolayı gönderilemediği söylendi. AKCAN, bu konuyla ilgili Bakanlıkla sürekli yazışmalar yaptığımızı ve konunun takipçisi olduğumuzu belirtti.

Ana sorunlarımızdan biri olan KDV hakkında da gelen soruları yanıtlayan AKCAN, Maliye Bakanlığı ile yazışmalar yaptığımızı, bu sorunun çözümü için lobi faaliyetlerimizin devam ettiğini dile getirdi.

SÜSBİR Yönetim Kurulu Üyesi İsmail Hakkı KOCAOĞLU, artan maliyetler ve kısa süreli üretimlerle satış fiyatlarının arttığını buna bağlı olarak da perakende sektörünün düşüşte olduğundan bahsetti.

Aysel Akın-Klaus Wagner Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi öğretmenleri meslek lisesi mezunu olan gençlerin sektörde çalışmak için istekli olmadıklarını, gençlerin motive edilmesi için sektörle iş birliği içerisinde çalışması gerektiğini vurguladılar.

Standartlarımızın sektör büyüdükçe öneminin arttığı ve kaliteli ürünlerin piyasada tercih sebebi olmasından dolayı üretimde kalitenin artmasını tetiklediğinden söz edilerek sürdürülebilirliğin sağlanmasının gerekliliği de toplantıda vurgulanan bir diğer konuydu.

Üyelerimizden gelen bir öneri ise SÜSBİR ‘in her toplantısında bir hedef belirlenmesi ve bu belirlenen hedef konu ile ilgili yapılan fikir alışverişinin ardından somut adımlar atılarak çözüm geliştirilmesiydi. Üyelerimiz toplantıda SÜSBİR’den taleplerini de dile getirdi. Toplantıda gündeme gelen tüm konularla ilgili çalışmalarımıza devam edeceğiz.

Pandemi sonrası üyelerimizle bir araya gelerek yapılan bu toplantılar, Yalova, Sakarya ve İzmir’de devam edecektir.

SÜSBİR iki yıllık pandemi sürecinden sonra bölgesel istişare toplantılarına başladı. SÜSBİR Yönetim kurulu, üyeleriyle birlikte ilk toplantıyı 14 Nisan 2022’de Adana’da yaptı. İftar yemeği ve ardından istişare toplantısı şeklinde gerçekleşen programa Adana ve Mersin üyeleri, Araştırma Enstitülerinin müdürleri, Çukurova Üniversitesinden öğretim üyeleri ve süs bitkileri alanında eğitim veren Teknik Lise müdürü katıldı.

Sektörün sorunları ve çözüm önerilerinin görüşüldüğü toplantının önemli gündem maddelerinden birincisi Ziraat Bankası kredileriydi. Ziraat Bankası kredilerinde yapılan limit artışının sektörün maliyet güncellemesi dikkate alınmadan yapıldığı bu sebeple sektörün ihtiyacını yeterli ölçüde karşılamadığı gündeme getirildi. Pandemi koşulları ve sonrasında yaşanan ekonomik krizin maliyetleri çok fazla arttırdığı, Ziraat Bankası kredilerinin bu maliyetlere göre verilmesi gerektiği ve maliyetlerimiz konusunda Ziraat Bankası ile görüşülmesi konunda karar verildi.

Bölgede en yoğun ihracat Ortadoğu ülkelerine yapılmaktadır. İhracatı olumsuz etkileyen konu ise zeytin ve meyve ağaçlarının ihracatının yasaklı olması konusudur. Özellikle meyve fidanı sayılarak sertifikasız olduğu için ihracatı yasaklanan peyzaj amaçlı üretilmiş veya bozulan meyve bahçelerinden sökülen meyve ağaçlarının ihracatının bir talimatla yasaklanması sektörü bu dar günlerde daha da zor duruma sokan bir uygulamadır. Yüklü sipariş alan üreticiler az sayıda meyve fidanını ihraç edemedikleri için tüm sipariş listelerinin iptal edilmesinden dolayı yaşadıkları sıkıntıları dile getirdiler. Bu durum genel pazarı etkilediği gibi ülkeye döviz girişinin de önüne geçmektedir. 2021 yılında 76,5 milyon dolar ihracat fazlası ile 126 milyon dolar ihracat yapan bir sektörün ticaretinin bu şekilde bir uygulamayla sekteye uğratılması sektör adına oldukça üzücü bir durumdur. SÜSBİR olarak bu konuda Tarım ve Orman Bakanlığı nezdinde girişimlerimiz devam etmektedir.

Toplantının bir diğer gündem konusu da TARSİM’di. Tarım sigortalarına erişimde halen istenilen düzeye gelinememiş olması ve özellikle sigorta kapsamının genişletilmesi konusunda üyelerin talepleri dinlendi. Örtü altı üretimde don zararının da sigorta kapsamına alınması üyelerin talebi olarak ortaya çıktı.

İstişare toplantısının ana gündem konusu ise kalifiye eleman eksikliği olmuştur. Bu konuda SÜSBİR’in eğitim vermesi ve sonrasında belirlenecek fidanlıklarda uygulama derslerinin yapılarak çalışanlara sertifikalandırılması konusunda karar alındı. Pilot bölge olarak Adana’da başlayacak eğitimlerde teorik eğitim oluşturulacak teknik komisyon tarafından verilecek. Sonrasında belirlenen fidanlıklarda uygulama dersleri yapılacaktır.

Liselerde süs bitkisi alanında eğitim gören öğrencilerin meslek liselerindeki uygulamaya göre usta öğretici belgesi olan fidanlıklarda staj yapması zorunluluğu gündeme getirildi. Bu konunun sektörde kalifiye eleman yetişmesinin önünde bir engel olduğu belirtildi. Süs bitkisi üreticilerinin 5553 Sayılı Kanuna göre teknik eğitim almış Ziraat Mühendisi, Peyzaj Mimarı ve Orman Mühendisi çalıştırma zorunluluğu bulunmaktadır. İşletmelerde staj yapan öğrenciler zaten teknik eğitim almış kişiler tarafından izlenmekte ve uygulama eğitimleri bu kişiler kontrolünde verilmektedir.

Süs bitkileri alanında eğitim veren liselerde teknik eğitimin yanında daha fazla uygulama yapılması ve bunun için SÜSBİR üyesi firmalarla staj işbirliklerinin yapılması konusunda görüş bildirildi.

Adana’da başlayan bölgesel istişare toplantıları Ankara, Antalya, İzmir, Sakarya ve Yalova olmak üzere devam edecektir.